Middeleeuws Vlechtwerk

Dirk II van Holland

Dirk II (Theoderich II) van Holland
Vader: Dirk I bis van Holland
Moeder: Geva
  • Geboren: 930 of 931
  • graaf in Kennemerland, Texel en Maasland, vermeld 941-988
  • Overleden: op 6 mei 988 (ongeveer 58 jaar oud)
  • Begraven: te Egmond (abdijkerk)

Dirk II (of Diederik II) was graaf van Holland en graaf van West-Friesland (Kennemerland, Texel en Maasland). In het verleden werd aangenomen dat Dirk II de zoon was van Dirk I. Tegenwoordig gaat men ervan uit dat hij de zoon was van een zoon van Dirk I, die ook wel wordt aangeduid als Dirk I bis, en Gerberga (Geva) van Hamalant. In 938 verloofde de toen nog zeer jonge Dirk II zich met Hildegard van Vlaanderen, dochter van graaf Arnulf I van Vlaanderen. Het huwelijk volgde circa 950. Uit de Rijmkroniek van Holland van Melis Stoke: Dese Dideric goed ende wert had een wijf, heet Hildegaert (deze goede en brave Diederik had een vrouw die Hildegard heette). Uit het huwelijk werden in ieder geval drie kinderen geboren:, zoon Aarnout (Gent 951-993), ook wel Arnulf Gandensis genoemd, die zijn opvolger werd; zoon Egbert van Trier (952-994), aartsbisschop van Trier; dochter Erlindis (953-1012). Graaf Dirk II bevestigde het werk van zijn vader aan de Abdij van Egmond: circa 950 verving hij de nonnen door monniken, die hij uit de St. Pietersabdij te Gent liet komen. Op 15 juni 950 schonk Dirk II aan Egmond ter ere van de bijzetting van St. Adelbert een stenen kloosterkerk. Aan Dirk II en zijn gemalin Hildegard herinnert nog het door hen geschonken vangeliarium. Waarschijnlijk ter gelegenheid van de wijding van deze kerk schonk hij het Evangeliarium van Egmond, thans een van Nederlands belangrijkste cultuurhistorische voorwerpen uit de vroege middeleeuwen. Het negende eeuwse handschrift werd circa 975 door hem verworven en bevat de tekst van de vier evangeliën. Dirk en Hildegard zijn afgebeeld op twee miniaturen, die Dirk voor de gelegenheid aan het boek liet toevoegen. Volgens sommige schrijvers zijn de miniaturen van de hand van hun zoon Egbert. De tekst bij een van de miniaturen luidt in vertaling: "Dit boek werd geschonken door Dirk en zijn geliefde vrouw Hildegard aan de genadige vader Adalbert, opdat hij hen rechtvaardig zal gedenken in alle eeuwigheid." Thans bevindt het evangeliarium zich in de collectie van de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag. Egmond was een eigenklooster, dwz. de graven van Holland hadden inspraak bij de abtskeuze en lieten er zich met hun familie begraven. Deze inspraak leidde in de 11de eeuw onder gravin Petronella tot een crisis. Pas toen zij inzag dat de door haar benoemde abt Ascelinus totaal ongeschikt was, kwam het klooster onder de nieuwe abt, Wouter, een monnik van St. Pieter van Gent (1130-1161), tot nieuwe bloei. Onder zijn bestuur kwam de nieuwe abdijkerk zover gereed dat zij in 1143 ingewijd kon worden. Dirk II, Hildegard, Aarnout en Erlindis werden in de Abdij van Egmond begraven. Dirk II, zoon en opvolger van Dirk I, was gehuwd met Hildegard, dochter van graaf Arnulf I van Vlaanderen. Na het overlijden van zijn schoonvader Arnulf op 27 maart 965 trad Dirk II enige tijd op als voogd voor de minderjarige opvolger Arnulf II van Vlaanderen. Dit bood hem de mogelijkheid na Arnulfs dood een tijdlang een Gents graafschap te bezetten (965-988). Dirk II veroverde de grafelijke burcht in Gent in 965 en bezette het graafschap Gent van 965 tot988. Op 25 augustus 985 kreeg Dirk zijn lenen in Maasland, Kennemerland en op Texel van koning Otto III in vrij eigendom.Daardoor werd hij leenman, behalve van keizer Otto I ook van de Franse koning Lotharius. Toen Otto II brak met Lotharius koos Dirk de Duitse zijde. Hij had veel invloed aan het keizerlijk hof; zijn tweede zoon, Egbert, werd kanselier van Otto II en aartsbisschop van Trier. Otto III deed in 985 een belangrijke schenking aan Dirk, waardoor diens greep op Holland versterkt werd.
Hij werd na de dood van zijn vader door zijn aanstaande schoonvader naar de St. Piersabdij in Gent gehaald, verving in 975 zijn vaders houten huisklooster dat was afgebrand, door een stenen basiliek en de nonnen door monniken en bouwde een kerk in Rijnsburg boven het graf van Dirk I; diens moeder en oom Gerulf maakte zich meester van het graafschap Gent en het land van Waas 964.

Relaties:

Bronnen:

1. echtgenoot in Caroli Magni Progenies CMPd VI 53 blz. 168geschr. als Theoderich II
2. echtgenoot in Van Aken naar Heden (c.14) reeks 7/150 blz. 374
3. Ahnen zu Karl den Grossen und Widukind blz. 97
4. Europäische Stammtafeln. Neue Folge :2Taf 2, 5 (echtgenoot)
5. echtgenoot in Gens Nostra 1990: KdG reeksen reeks 7/150 blz. 14
6. Genealogie der graven van Holland gen.III blz. 11
7. Graven van Holland, Portretten in woord en beeld) (880-1580) blz. 18
8. Ne toete vol brummels blz. 207
9. Kwartieren Greidanus-Jaeger in stamreeksen blz. 528

permalink: https://wilschut.nl/gdp/index.php/pers/get/1-88 
Kopieer permalink
Gekopieerd!

PHP uitvoer: GensDataPro 3.0.7