Middeleeuws Vlechtwerk

Vader: Andries van Schaeck (Schadijck)
Moeder: Gerritje Otten

• Geboren: ± 1580
• bombazijnwerker, koopt 22-10-1610 het huis op de hoek van de Lieve Vrouwestraat
• Overleden: tussen 6 maart 1673 en 18 februari 1674 (ongeveer 93 jaar oud)

ONA Amersfoort, not. R. van Ingen AT008a002 fol. 101 [recordnr 13981], 24-10-1666 (o.s.): Oth Ariss van Schaack (tekent: Oth Arissen van Schaeck; ook als: Van Schadijck), borger van Amersfoort, e.v. Heijltgen Jans zal., omschrijving: de in het legaat genoemde huizinge, hoff en hofstede met het huisje daarnaast, staande aan de L. Vrouwestraet, heeft als belendingen: aan de ene zijde: t kerckhoff en aan de andere zijde Harman van Bornbergen (brouwer), en nu de erfgenamen van Mr. Gijsbert van Dompselaer zal.
Opmerkingen: hij herroept alle eerdere testamenten. Hij legateert aan zijn zwager (= schoonzoon) Cornelis Wouters van Suijlen (wedn. van Nellitgen Otten van Schaack zal. (de overleden dochter van de testateur) of bij vooroverlijden aan diens kinderen bij zijn voornoemde huysvrouw, zijn helft van zekere huijzinge, hoff en hofstede met het huisje daarnaast staande. De andere helft had zijn overleden vrouw Heijltgen Jans geprelegateerd aan Nellitgen Otten, haar man Cornelis Wouters van Suijlen en haar erven. Op voorwaarde dat Cornelis Wouters van Suijlen 500 Carolus gulden in de boedel zal inbrengen boven de penningen die hij reeds had betaald en boven de lasten op deze huijzinge. Welk bedrag Cornelis Wouters op renten zal mogen houden tegen 4½ % per jaar, vanaf het overlijden van de testateur.
Al zijn overige na te laten goederen, inclusief deze 500 gulden, bemaakt hij in gelijke porties aan:
- zijn oudste zoon Johan Otten van Schaack (silversmith);
- zijn zoon Elias Otten van Schaack;
- de nagelaten kinderen van zijn overleden zoon Gysbert Otten van Schaack en diens vrouw Trijntgen Jans van Steenbergen:
- Otto Gijsberts. van Schaack weduwe;
- en Aleida Gysberts. van Schaack;
- de twee onmundige zoontjes van Willemtgen Otten van Schaack zaliger en haar man Helmich Barlemeijer:
- Adriaen Barlemeyer;
- en Otto Barlemeijer;
- de nagelaten kinderen van Nellitgen Otten van Schaack zaliger en haar man Cornelis Wouters van Suijlen.
Onder restrictie dat mocht zijn zoon Johan Otten van Schaack voor hem, testateur overlijden en een van diens kinderen zonder geboorte na te laten zou komen te overlijden, dat diens portie komen zal op Marritgen Jans, indien zij in leven is. Eveneens maakt hij voorwaarden in geval van overlijden voor de andere erfgenamen.
Hij stelt tot mombers en administrateurs over de personen en de van hem te erven goederen van Adriaen en Otto Barlemeijer:
- zijn zoon Johan Otten van Schaack;
- en Cornelis Wouters van Suijlen, zijn zwager (= schoonzoon).
Zonder dat Helmich Barlemeijer zich met de sterfhuyse of boedel zal mogen "bekroeijen" (= bemoeien).
Ieder van de kinderen zal behouden dat wat hun in huwelijk meegegeven is. Hij bepaalt dat zijn grafstede, gelegen in de Middelkerck bij de preekstoel in de St. Joriskerck alhier, niet binnen 20 jaar na zijn begrafenis mag worden verkocht. Hij secludeert de Weeskamer. Akte binnen Amersfoort ten comptoire mijns Notarij. Getuigen: Goort Bartolts. van Malsen (tekent: Geurt Bartels van Mals, bombasijdeverwer), Lambert Segersz (bombasijdewercker) en Mr. Aernt Dieprinck (ook: Arent; Duijts schoolmeester; allen wonende op de Breedestraet), borgers en inwoonders van Amersfoort.
In margine is opgenomen dat dit testament door Oth Aris van Schaack herroepen is in zijn testament d.d. 13-3-1669 voor mij notario. Dit laatste testament is weer herroepen bij testament d.d. 24-3-1669.
ONA Amersfoort, not. R. van Ingen AT008a002 fol. 215v [recordnr 14033], 13-3-1669 (o.s.): Oth Ariss van Schaack (ook: van Schaeck, borger en inwoonder van Amersfoort. Hij herroept alle voorgaande testamenten en disposities door hem gemaakt, samen met zijn overleden huysvrouw Heijltgen Jans of apart door hem gemaakt. Uitgezonderd het codicil gepasseerd voor mij notario d.d. 26-10-1666, dat van kracht zal blijven. Hij disponeert opnieuw en legateert aan:
- Adriaen Barlemeyer en Otto Barlemeijer, kinderen van zijn overleden dochter Willemtgen Otten van Schaack, elk 200 Carolus gulden. Bij hun overlijden zonder nalatende echte geboorte, zal dit legaat erven op de naaste van zijn testateurs zijde, of de naaste in den bloede;
- Aleida Ghijsberts van Schaack, dochter van zijn overleden zoon Gijsbert Otten van Schaack (tegenwoordig won. tot Amstelredam) 25 Carolus gulden, om redenen die de testateur tot zijn leedwezen heeft.
Al zijn verdere na te laten goederen bemaakt hij aan:
- zijn oudste zoon Jan Otten van Schaack (silversmith binnen Amersfoort) of diens na te laten kinderen voor een derde part. Mocht zijn zoon voor of na hem, testateur komen te overlijden, dan zal diens huysvrouw Marritgen Jans van Alteren van dat derde part van de van hem te erven goederen, levenslang de lijftocht genieten;
- zijn zoon Elias Otten van Schaack (won. tot Utrecht) of diens na te laten kinderen voor een derde part;
- de nagelaten kinderen van zijn overleden dochter Nellitgen Otten van Schaack, in haar leven huysvrouw van Cornelis Wouters van Suijlen, bombasijdewercker, voor het resterende derde part.
Met nadere voorwaarden in geval van overlijden van zijn erfgenamen. Eventueel te komen op zijn naaste in den bloede. Hij stelt tot mombers en administrateurs over alle kinderen die bij zijn overlijden niet compleet mundig zullen zijn:
- zijn zoon Johan Otten van Schaack;
- en Cornelis Wouterss van Suijlen, zijn geweesde swager (hier: schoonzoon) of de langstlevende van hen beiden, met macht dat de langstlevende een tweede momber mag benoemen.
Hij wil dat ieder van zijn kinderen dat wat hen in huwelijksgave is meegegeven en genoten, zal behouden zonder dat zij iets moeten inbrengen. Verder is het de wil van de testateur dat zijn grafstede in de middelkerck bij de predickstoel van St. Joris kerck waarin zijn overleden huysvrouw is begraven, binnen 20 jaren na zijn testateurs begrafenis niet mag worden verkocht. Hij secludeert de Weeskamer uit zijn boedel. Akte gepasseerd ten huyse en comptoire mijns notarij, staande op de Breedestraet. Getuigen: Goort Bartolts van Malsen, bombasijdeverwer, Mr. Aernt Dieprinck, Duijtsche schoolmeester, en Adriaen van Ommeren, Collecteur van de 40e penning binnen Amersfoort, allen borgers en inwoonders van Amersfoort.
N.B. Volgens een bijgeschreven notitie is dit testament herroepen d.d. 24-3-1669 en door dit testament is ook het testament herroepen van 24-10-1666, gepasseerd voor mij notario.
ONA Amersfoort, not. R. van Ingen AT008a002 fol. 221 [recordnr 14035], 24-3-1669 (o.s.): Oth Aris van Schaack (tekent: Oth Arissen van Schaeck), borger en inwoonder van Amersfoort, e.v. wijlen Heijltgen Jans. De testateur en zijn overleden vrouw hadden een huysinge, hoff en hofstede met het huisgen daarnaast, staande in de L. Vrouwenstraet, belend aan de ene zijde t Kerckhoff en aan de andere zijde de huysinge van wijlen Mr. Gysbert van Dompselaer. Hij herroept zijn voorgaande testamenten, die van hem alleen en ook die hij samen met zijn overleden huisvrouw Heijltgen Jans. heeft gemaakt, uitgezonderd de door hem gemaakte codicille van 26-10-1666, die na zijn overlijden van kracht blijft. Hij testeert opnieuw en legateert aan:
- Cornelis Woutersz van Suijlen (bombasijdewercker), zijn geweesde swager (=schoonzoon) en wedn. van Nellitgen Otten van Schaack, de overleden dochter van de testateur en in geval van vooroverlijden, diens nalatende kinderen bij Nellitgen: zijn helft van zekere huysinge, hoff en hofstede met het huisgen daarnaast staande in de L. Vrouwenstraet. De andere helft was door zijn overleden huysvrouw Heijltgen Jans geprelegateerd aan Nellitgen Otten en haar man Cornelis Woutersz van Suijlen. Op voorwaarde dat Cornelis of diens kinderen, 500 Carolus gulden zal inbrengen in de boedel van de testateur, voor de penningen die de testateur en zijn vrouw reeds hadden verstrekt. Welke som Cornelis op renten zal mogen houden gedurende 3 jaar tegen 4½ %. En welke 500 Carolus gulden verrekend zullen worden in de portie der goederen die de kinderen of kindskinderen van zijn dochter Nellitgen Otten van Schaack van hem testateur zullen erven;
- Adriaen Barlemeijer en Otto Barlemeijer, kinderen van zijn overleden dochter Willemtgen Otten van Schaack, ieder 200 Carolus gulden. Bij hun overlijden zonder nalatende geboorte, zal dit legaat erven op de naaste van zijn testateurs zijde;
- Aleida Ghijsberts van Schaack, dochter van zijn overleden zoon Gijsbert Otten van Schaack (wonende tot Amstelredam), 25 Carolus gulden (tot zijn leedwezen).
Hij bemaakt al zijn na te laten goederen aan:
- zijn oudste zoon Jan Otten van Schaack (silversmith binnen Amersfoort) voor een derde part. Mocht zijn zoon voor hem komen te overlijden, dan zal diens vrouw Marritgen Jans van Alteren over dit derde part levenslang de lijftocht genieten;
- zijn zoon Elias Otten van Schaack (won. te Utrecht) voor een derde part;
- de nagelaten kinderen van zijn dochter Nellitgen Otten van Schaack, in leven huysvrouw van Cornelis Woutersz van Suijlen voor een derde part. Mochten kind of kinderen zonder na te laten geboorte overlijden, dan zal de levenslange lijftocht van hun deel toekomen aan hun vader.
Met nadere voorwaarden bij overlijden van zijn erfgenamen zonder nalatende geboorte.
Hij stelt tot mombers en administrateurs over de erfgenamen die dan nog niet mondig zijn, met macht om een tweede momber te stellen in geval van overlijden:
- zijn zoon Johan Otten van Schaack;
- zijn schoonzoon Cornelis Woutersz van Suijlen.
Zijn grafstede in de Middelkerck bij de Predickstoel van St. Joris kerck, waarin zijn vrouw is begraven, niet binnen 20 jaren na zijn begrafenis mag worden verkocht. Hij secludeert de Weeskamer. Akte gepasseerd binnen Amersfoort ten huyse ende comptoire mijns Notarij, staande op de Breedestraat. Getuigen: Doordt Bartoltsz van Malsen, bombasijdeverwer, Mr. Arent Dieprinck, Duijtse schoolmeester, en Adriaen van Ommeren, Collecteur van de 40e penning, allen borgers en inwoonders van Amersfoort.
Volgens een bijgeschreven notitie is op 18-2-1674 extract geschreven voor Helmich Barlemeyer en op 22-2-1674 voor de zoon van Jan Otten van Schaack zal.
ONA Amersfoort, not. A. van Brinckesteyn AT015a002 fol. 1 [recordnr 8231], 6-3-1673 (o.s.): codicil van Oth Arisz van Schaack, borger van Amersfoort, (not. Gerrit Velt, 29-7-1646: gezamenlijk testament van Oth en zijn vrouw zal.; not. Reijnier van Hagen, 24-3-1669: testament). Opmerkingen: Hij legateert aan:
- Cornelis Wouterss van Zujlen (Zuilen) 500 gulden, voor de getrouwen diensten plus soodanige costgelt indien hij op sijne overlijden t sijnen huijse is woonet, te komen op zijn descendenten;
- Hendrina Cornelis, dochter van de eerstgenoemde, voor getrouwe diensten 150 gulden.
- erfgenamen genoemd in eerder testament.
Getuigen: Gerrit Gijsbertsz Roosterkoeck, Assuerus Jansz. (tekent: Swer Jansen) en Dirck Rutgersz Lootgieter (tekent met patroniem), alle borgers van Amersfoort.
ORA Amersfoort, inv. 436-13, 22-10-1610: Verkoper: Henrick Claesz Brinck, kerkmeester van de Lieve Vrouwekapel, koper: Oth Arisz van Schadick en zijn erven, omschrijving: huis, hof en hofstede met het huisje daarbij op de hoek van het kerkhof van de kapel, bel. 1: Dammitgen Soest, bel. 2: de Lieve Vrouwekapel; Opmerkingen: Op last van 225 gulden.
ORA Amersfoort, inv. 436-13, 22-10-1610: leningnemer: Oth Arisz van Schadick, mede voor Heijltgen zijn vrouw, leninggever: de Lieve Vrouwekapel, lening: 225 gulden, onderpand: huis met toebehoren, dat hij vandaag gekocht heeft; Opmerkingen: Deze akte is geheel doorgehaald. In de marge: Bartholomeus van Stuijvenburgh, penningmeester van de Lieve Vrouwekapel, verklaart dat de schuldsom door de kinderen van Cornelis Balberg is voldaan. Akte 12-5-1697.
ORA Amersfoort, inv. 436-14, 10-12-1612: leningnemer: Henricus Bruijnen voor zichzelf en zich sterkmakende voor Eva zijn huisvrouw, leninggever: t.b.v. Evert Claesz, Cornelis Ariaensz en de IJvertgen Albers erfgenamen van Ceeltgen Willems, lening: een jaarlijkse losrente van negen gulden, zeven stuiver en acht penningen over een hoofdsom van 150 gulden;
Opmerkingen In de marge: Compareerde Henrick Heijman als t recht der voorz. plechte vanwege zijn huis vercregen hebbende ende bekende de hoofdsomme met de verlopen rente daarin geroert aan hem afgelost en voldaan te zijn bij Oth Arisz van Schadij als posseseur van de hypotheek mede in de plechte geroert op 13-5-1628.
ORA Amersfoort, inv. 436-16, 13-5-1628: verkoper: Dirck van Duverden van Voort en Juffr. Agneta de Regenijers zijn vrouw, koper: Oth Arisz van Schadijck en Heijltgen Jans zijn vrouw, omschrijving: een hof buiten de Sint Andriespoort in de Krommesteeg, bel. 1: Abraham Aertss, bel. 2: Hubert Hubertss van Breweert.
ORA Amersfoort, inv. 436-16, 13-5-1628: verkoper: Oth Ariss van Schadijck en Heijltgen Jans zijn vrouw, koper: Theodorus Schut, medicijne doctor en Juffr. Johanna van IJprecheel zijn vrouw, omschrijving: een hof buiten de Sint Andriespoort met het huisje daarin, bel. 1: Evert Wouterss, bel. 2: Meus Henricksz; Opmerkingen: Op last van 150 gulden aan de erven van Ceeltgen Willems.
ORA Amersfoort, inv. 436-16, 16-5-1629: verkoper: Oth Arisz van Schadijck en Heijltgen Jans zijn vrouw, koper: Gijsbert Harmensz Cremer en zijn vrouw, omschrijving: een hof buiten de Sint Andriespoort in de Krommesteeg, bel. 1: Abraham Aertsz, bel. 2: Huijbert Huijbertsz van Breweert.
ORA Amersfoort, inv. 436-16, 6-2-1630: verkoper: Oth Arisz van Schadick en Heijltgen Jans zijn vrouw, Oth tevens met Harman Jansz als mombers over de kinderen van zal. Lijsgen Jans in leven echtgenote van Cornelis Jansz van Baern, Henrick Both den Ouden, Harman Jansz en mede Oth Arisz als mombers over de kinderen van Goordt Jansz, koper: Dirck Henricksz Vinck en zijn erven, omschrijving: huis, hof en hofstede op Bloemendaal, bel. 1: N.N., bel. 2: Willemtgen Germens erfgenamen; Opmerkingen: Op last van 24 gulden hoofdsom aan t Weversgilde, 100 gulden aan de erven van Nijesgen, wed. van Jan Dircxsz Iserman te Utrecht.
ORA Amersfoort, inv. 436-16, 15-5-1630: verkoper: Oth Arisz van Schadijck en Harman Jansz als mombers over de twee onmondige nagelaten kinderen van zal. Cornelis Jansz van Baern en Lijsgen Jans zijn overleden vrouw, koper: Gerrit Jansz, bombesijnwerker en Grietgen Harmans zijn vrouw, omschrijving: huis, hof en hofstede op Bloemendaal, bel. 1: Warnert Lubbertsz, bel. 2: Brant Egbertsz.
ORA Amersfoort, inv. 436-18, fol. 96v, 20-6-1638: verkoper: Gerrit Rijcksz, Lucas Aertsz Schut en zijn vrouw Geurtgen Henricx voor henzelf en zich sterkmakend voor Aeltgen en Barber Rijcx resp. zuster en schoonzuster, gezamenlijk kinderen en erfgenamen van zal. Rijck Jansz Moll en zijn vrouw Henrickgen Gerards, koper: Oth Arish Schadijck en zijn vrouw Heijltgen Jans, omschrijving: zekere hof gelegen buiten de Sint Andriespoort (Triesgenspoort) met de bepotingen daarin staande, bel. 1: Jan Rijcksz, bel. 2: Blokland Gasthuis.
ORA Amersfoort, inv. 436-18, fol. 107v, 8-9-1638: verkoper: Peter Loochsen wijnkoper en zijn vrouw Aeltgen Vossen, koper: Oth Arissen bombazijnwerker en zijn vrouw Heijltgen Jans, omschrijving: zekere hof gelegen buiten de Sint Andriespoort (Triesgenspoort) bij het stenen brugje, met alle bepotingen daarin zijnde, bel. 1: Aert Jansz Cremer, bel. 2: Evert Somer; opmerkingen: op de lasten van vier stuivers jaarlijks erfpacht ten behoeve van de erfgenamen van zal. Huijbert van Dael, en nog het derde deel van vijf stuivers jaarlijks ten behoeve van de melaten alhier.
ORA Amersfoort, inv. 436-18, fol. 238v, 22-5-1640: verkoper: Anna Aertsdr wed. en boedelharster van zal. Jan Reters Heijman, voor 2/6 parten, Johan Steltensen bode major als gemachtigde van Cornelis Gerards van der Morsch en Huijbrecht Dircx van Velsen voor 1/6 part en Oth Arissen Schadijck met zijn vrouw Heijltgen Jansdr voor de resterende 3/6 parten, koper: Jan Jans bakker en zijn vrouw Betgen Henricxen, omschrijving: zeker huis staande op de hoek van de Sint Jansstraat (*), bel. 1: de weduwe van Mr. Henrick Hillebrantsen, bel. 2: de genoemde St. Jansstraat; Opmerkingen: Op de lasten van 100 gulden hoofdsom staande in de 3/6 parten van Anna Arissen en Cornelis Gerards van der Morsch met Huijbrecht Dircxen van Velsen in hun resp. qualiteiten t.b.v. Anthonis Lambertsen.
ORA Amersfoort, inv. 436-19, 2-7-1640: verkoper: Oth Arisz, bombazijdewerker en zijn vrouw Heijltgen Jansz, koper: Peter Vastrdricx, omschrijving: zekere hof buiten de Sint Andriespoort (Triesgenspoort) bij t bruggetje, bel. 1: Aert Jansz, kramer, bel. 2: Elbert Somer; Opmerkingen: o.a. een last van vier stuivers, acht penningen t.b.v. de erfgenamen van Huijbert van Daelen.
ORA Amersfoort, inv. 436-20, 20-5-1644: verkoper: Ph(...) Jansz, metselaar, koper: Oth Arisz van Schadijck, zijn huisvrouw en hun erven, omschrijving: 1) n huis hof en hofstede op Bloemendaal, 2) de schuur in de Bolderstraat (en belend aan), bel.: aan de ene zijde 1) de wed. van Gijsbert Thoniss, 2) de wed. van Melis Jobsz in den Ham, aan de andere zijde 1) Bart Corneliss, 2) Peel Claess bakker, Opmerkingen: Hoofdsom f 600,= competerende Gertruijd van Rhijn brouwersdsz. Brandrente 6 st per jaar aan Willem van Bitterschoth c.s.
ORA Amersfoort, inv. 436-20, 28-5-1644: verkoper: Rijck Gerritsz en Rijck Claesz, koper: Oth Arissen van Schadijck, omschrijving: huis in de Lieve Vrouwenstraat, bel.: aan de ene zijde de weduwe van Jan Lambertsz, aan de andere zijde Oth Arissen.
ORA Amersfoort, inv. 436-21, 19-8-1651: leningnemer: Jan Gerritssen Jonghbloet, zijn vrouw en hun erven, leninggever: Oth Arisz van Schaeck en Heijltgen Jans zijn vrouw, lening: 1 gulden, 5 stuivers per jaar aan de erven van Wouter Claesz Buijs; 1 gulden aan t H. Sacramentsbroederschap; 12 stuivers de erven van Jan van Rheijn Jansz, onderpand: huis, hof en hofstede aan de Bolderstraat, bel.: aan de ene zijde Truijtgen Reijers, aan de andere zijde Bart dachhuijrder; Opmerkingen: In de marge: 40e penning is betaald aan Mr. Johan Hamell, volgens kwitantie, van 23-8-1615.
ORA Amersfoort, inv. 436-22, 27-4-1652: verkoper: Oth Arisz van Schaeck en Heijltgen Jans e.l., koper: Jan Jansz, bombasijdewerker en zijn erven, omschrijving: huis, hof en schuurberg op Bloemendaal, de laatste in de Bolderstraat, bel.: aan de ene zijde de weduwe van Gijsbert Thoniszen, timmerman, aan de andere zijde Bart Cornelisz, kleermaker; Opmerkingen: Op laste van 600 gulden daarinne gevestigd aan de erven van wijlen Geertruijt van Rhijn, en 6 stuivers brandrente per jaar aan Willem van Bitterschoten. Voldaan.
Kroniek (Amersfoort), jg. 14, nr. 2-2012, p.10-11: Waar de Katoenboom uithangt, onderzoek naar een pand aan de Lieve-Vrouwestraat [eigenaren/bewoners, bombasijsewerkers].